مطالب علمی و فرهنگی
رازق فانی؛ شاعری که در رنگینکمان کلمات، بیرنگی را جستجو میکرد
رازق فانی؛ شاعری که در رنگینکمان کلمات، بیرنگی را جستجو میکرد رازق فانی (۱۳۲۲–۱۳۸۶ هـ.ش)، از برجستهترین شاعران و نویسندگان معاصر افغانستان بود که…
ماهبانوی بزرگ شعر؛ مهستی گنجوی
هی میدان و طی میدان، خودم را رساندم به شهر گنجه، بی ویزا و گذرنامه. به گفتۀ نادرپور در شهر ناشناختهیی پرسه میزدم. جایی…
صدای ماندگار افغانستان؛ نگاهی به زندگی و افتخارات قاری برکت الله سلیم
الحاج استاد برکتالله سلیم در سال ۱۳۲۹ خورشیدی در ولسوالی دهبالای ولایت ننگرهار متولد شد. وی از پنج سالگی نزد پدرش، مولوی گلاجان، به…
سیمای عرفانی و ادبی خواجه مستان شاه کابلی
سیمای عرفانی و ادبی خواجه مستان شاه کابلی سید رسول مستان شاه کابلی، از عارفان شوریده و شاعران نامدار مکتب عرفانی چشتیه در سدهی…
ابوالمعانی بیدل و تعلیم هندوان
ابوالمعانی بیدل و تعلیم هندوان نوشتهی رائد قریشی به کوشش: فهیم هنرور ابوالمعانی میرزا عبدالقادر بیدل (۱۰۵۴- ۱۱۳۳هـ) از شاعران مبرّز و صاحبسبک زبان…
یادی از وزیر دانا امیر علی شیر نوایی
یادی از وزیر دانا امیر علی شیر نوایی میرنظامالدین علیشیر نوایی (زادهٔ ۸۴۴ ه.ق در هرات – درگذشتهٔ ۹۰۶ ه.ق) شاعر، دانشمند و سیاستمدار…
چراغ مسیحا و طبل خراسان؛ پارسی به مثابه فضیلت و آیین
چراغ مسیحا و طبل خراسان؛ پارسی به مثابه فضیلت و آیین قهار عاصی در این چکامه، پارسی را فراتر از یک زبان و آن…
یادی از ملکالشعرا و صوفی نامدار استاد عبدالحق بیتاب
مختصر سوانح مرحوم ملک الشعرا استاد صوفی عبدالحق بیتاب به قلم خودش شکر عمر من به تعلیم و تعلم صرف شد جز به مردن…
یادی از عارف بزرگ الحاج قاری محمد انور بسمل
یادی از عارف باالله، عاشق جمال الله، سخنور بزرگ دوران، فرد فقیر، عارف رموزات عشق و سوز و گداز، گوهر نایاب عصر، مقتدای اهل…
یادی از شاعر صاحب دل زنده یاد استاد گل آقا بیرنگ
یادی از شاعر صاحب دل زنده یاد استاد گل آقا بیرنگ یکی از فرزانگان شیرین کلام ، صاحب دل و سخنور فرهنگسرای غنی سرزمین…
یادی از شادروان مولانا خال محمد خسته
یادی از شادروان مولانا خال محمد خسته مولانا خال محمد خسته یکی از صاحبدلان، هنرمندان و ادیبان و نویسندهگان افغانستان فرزند ملا رستم بیک…
صوفی عشقری شاعری که یک سده صداست – خالده فروغ
صوفی عشقری شاعری که یک سده صداست – خالده فروغ صوفی غلام نبی عشقری که از شاعران شهیر سرزمین ماست، در سال یک هزار…
یادی از ملک الشعراء قاری عبدالله
یادی از ملک الشعراء قاری عبدالله وطــن ای نکــو نامــت افغانســتان هـوايت خوش و منظـرت دلســتان روان بخــش دلهاست بوم و بــرت ســـر الفـــت…
یادی از استاد محمد یوسف آیینه؛ شاعر و نویسندۀ نامدار کشور
یادی از استاد محمد یوسف آیینه؛ شاعر و نویسندۀ نامدار کشور به سلسلۀ نشر خاطرهها و یادنامههای فرهنگی فرزانگانی که از نزدیک شناختهام، اینک…
نگاهی به بیدل و داروین در یک نظریۀ علمی و فلسفی
نگاهی به بیدل و داروین در یک نظریۀ علمی و فلسفی چارلز داروین دانشمند انگلیسی، زیستشناس و بنیانگذار نظریۀ تکامل( ۱۸۰۹-۱۸۸۲). خلاصۀ نظریه اش:…
اندیشه و فلسفه عرفان در شعر مولانا جلال الدین محمد بلخی
اندیشه و فلسفه عرفان در شعر مولانا جلال الدین محمد بلخی نفس عارفی،نفس حماسی،عشق شورانگیزی متمایز از هر عشقی؛سرشته در وجود کسی،که از هر سوییش…
غازی میربچه خان کوهدامنی؛ الگوی وحدت ملی و استقامت در برابر بیگانگان
غازی میربچه خان کوهدامنی؛ الگوی وحدت ملی و استقامت در برابر بیگانگان میر بهاءالدین، ملقب به غازی میربچه خان کوهدامنی، شخصیتی است که در…
میر مسجدی خان و رمزِ پایداری مقاومت مردمی
میر مسجدی خان کوهستانی از برجستهترین رهبران مقاومت در جنگ اول افغان-انگلیس بود که با تکیه بر نفوذ اجتماعی و شناخت دقیق از جغرافیای…
از قیل و قالِ مدرسه تا سماعِ جان؛ روایتِ کیمیاگریِ شمس بر مولانا
از قیل و قالِ مدرسه تا سماعِ جان؛ روایتِ کیمیاگریِ شمس بر مولانا مولانا جلالالدین محمد که در بلخ متولد و در قونیه به…
از مدحِ سلاطین تا عشقِ الهی؛ مروری بر زندگی حکیم غزنه
از مدحِ سلاطین تا عشقِ الهی؛ مروری بر زندگی حکیم غزنه ابوالمجد مجدود بن آدم سنایی غزنوی، شاعر و عارف جریانساز سده ششم هجری،…
مخفی بدخشی؛ طنین صدای زنانه در کوهپایههای پامیر
مخفی بدخشی؛ طنین صدای زنانه در کوهپایههای پامیر سیده مخفی بدخشی، فرزند سید غیاثالدین، در سال ۱۲۵۵ خورشیدی در منطقه «جوزگون» ولایت بدخشان افغانستان…
شاهنامه فردوسی؛ نقش شاهنامه در بقای زبان فارسی
شاهنامه ابوالقاسم فردوسی تنها یک کتاب شعر نیست، بلکه شناسنامه فرهنگی و سند هویت زبان فارسی است. در ادامه دلایل اصلی مطالعه این شاهکار…
یوسف کهزاد؛ رنگینکمانی که دیگر در افق نمیتابد
یوسف کهزاد؛ رنگینکمانی که دیگر در افق نمیتابد محمد یوسف کهزاد نقاش پرآوازۀ افغاستان شب پنج شنبه اول جنوری2019 به ساعت 9.30 به وقت…
زندگینامه سلطان بهاءالدین ولد؛ فرزند ارشد مولانا جلال الدین محمد بلخی
زندگینامه سلطان بهاءالدین ولد؛ فرزند ارشد مولانا جلال الدین محمد بلخی سلطان بهاءالدین محمد، مشهور به سلطان ولد، در سال ۶۲۳ هجری قمری در…
پیر گنجه نظامی گنجوی؛ راوی افسانههای بیپایان عشق و خرد
پیر گنجه نظامی گنجوی؛ راوی افسانههای بیپایان عشق و خرد نظامی گنجوی (جمالالدین ابومحمد الیاس بن یوسف)، شاعر و داستانسرای بینظیر سده ششم هجری،…
در قلمرو سخن؛ شرحی بر زندگی و احوال شایق جمال
در قلمرو سخن؛ شرحی بر زندگی و احوال شایق جمال میر شایق جمال از چهرههای سرشناس و ماندگار در عرصه شعر و ادب معاصر…
از بلخ تا قونیه؛ شکوه جهانی مولانا در آینه آمار سهمیلیونی بازدیدکنندگان
از بلخ تا قونیه؛ شکوه جهانی مولانا در آینه آمار سهمیلیونی بازدیدکنندگان بر پایه گزارش رسانههای رسمی ترکیه، آرامگاه و موزیم مولانا جلالالدین محمد…
رشوه؛ از نگاه حضرت مولانا جلال الدین محمد بلخی
رشوه؛ از نگاه حضرت مولانا جلال الدین محمد بلخی از بارزترین و مُهلِکترین نشانههای بیماری و سقوط و انحطاطِ اخلاقی مردمان یک جامعه، وجود…
استاد سرآهنگ و قندی آغا؛ پیوند موسیقی با دنیای بیدل
بسیاری از آهنگ های ماندگار استاد سراهنگ با اشعار حضرت بیدل گره خورده است. ریشه این آشنایی عمیق به دوستی و شاگردی استاد در…
از دکانِ صحافی تا اوجِ عرفان؛ نگاهی به زندگی صوفی عشقری
از دکانِ صحافی تا اوجِ عرفان؛ نگاهی به زندگی صوفی عشقری صوفی غلامنبی عشقری در سال ۱۲۷۱ خورشیدی در ولسوالی پغمان، ولایت کابل دیده…
از بلخ تا ابدیت؛ روایت شکوه و مظلومیت نخستین بانوی غزلسرا
از بلخ تا ابدیت؛ روایت شکوه و مظلومیت نخستین بانوی غزلسرا رابعه بلخی، مشهور به «مادر شعر فارسی»، از نخستین ستارگان آسمان ادب در…
رهرو راه عرفان و تصوف؛ نگاهی به زندگی و آثار عبدالباقی هیلهمن غزنوی
عبدالباقی «هیلهمن» غزنوی فرزند مرحوم الحاج خلیفه مولانا سلطانعلی غزنوی، در ۲۸ قوس/آذر سال ۱۳۳۳ هجری خورشیدی در شهر تاریخی و فرهنگی غزنی چشم…
عایشه سمرقندی؛ ستارهای در سپهر فقه و ادب سمرقند
عایشه سمرقندی؛ ستارهای در سپهر فقه و ادب سمرقند عایشه سمرقندی (زاده ۶۱۱ ه.ش – درگذشته ۶۸۹ ه.ش / ۷۳۲-۶۵۴ ه.ق) از چهرههای درخشان…
سیّد نورالدین رونق نادری؛ آوایی از دل کوهپایههای کیان
سیّد نورالدین رونق نادری در کنار غزلهای عاشقانه و عارفانهای که از وی بهیادگار ماندهاست، شاعر منتقد بود؛ منتقد استبدادگریهای زمان خود؛ زمانی که…
استاد عبدالرحیم ساربان؛ سرو روان موسیقی کلاسیک افغانستان
نام استاد ساربان، با موسیقی کلاسیک و اصیل افغانستان گره خورده است؛ نامی که نه تنها یک هنرمند، بلکه یک مکتب و یک روح…
احمد ظاهر، ستاره بیتکرار موسیقی افغانستان
احمد ظاهر، ستاره بیتکرار موسیقی افغانستان، با صدای جادویی خود مرزهای زمان را در نوردیده و به نماد فرهنگ مدرن تبدیل شده است. او…
عبدالقهار عاصی؛ روایتگر نجیبی که در آتش جنگ سوخت
عبدالقهار عاصی؛ روایتگر نجیبی که در آتش جنگ سوخت قهار عاصی شاعر برجسته و محبوب در ولایت پنجشیر به دنیا آمد. او با وجود…
بی بی سمنبو؛ شاعری کم سواد اما از تبار سخن و عرفان
بی بی سمنبو؛ شاعری کم سواد اما از تبار سخن و عرفان بیسوادم در حیات خویش خوار افتاده ام مثل مجنونم به دشت و…
محوی فاریابی؛ شاعری صاحب دیوان که ناشناخته مانده است
ای مسلمانان فغان من کم از یعقوب نیست او پـسر گـم کـرده بـاشد مـن پدر گم کردهام احتمالاً این بیت معروف را بارها شنیدهاید؛…
چرا کودکان ما به هوش معنوی نیاز دارند؟
چرا کودکان ما به هوش معنوی نیاز دارند؟ از کجا آمده ام، آمدنم بهر چه بود به کجا می روم آخر ننمایی وطنم مولانا…
سه رباعی زیبا از سه شاعر اندیشمند
من درد ترا ز دست آسان ندهم دل بر نکنم ز دوست تا جان ندهم از دوست به یادگار دردی دارم کان درد به…













































