گفت را گر فایده نَبْوَد مگو

گفت را گر فایده نَبْوَد مگو
ور بود هِل اعتراض و شُکر جو
(مثنوی، دفتر اول)

اگر معدل حرف‌های مفید و لازم را با معدل حرف‌های بی‌فایده، غیر‌لازم و بیهوده در یک شبانه روز محاسبه کنیم؛ خواهیم دید که اکثر ما حرف‌های بیهوده‌ای که می‌گوییم بسی بیشتر است.
پر حرفی و بیهوده‌گویی از آفات جدّی است. همانطور که در هر امری باید مراقب بود و بیش از نیاز پیش نرفت در سخن نیز می‌بایست چنین کرد. همان عبارت معروف: “کم گوی و گزیده گوی چون در” که در فرهنگ ما مورد تأکید است.
مولانا به صراحت ما را از گفتن آنچه فایده ندارد برحذر می‌دارد. از سوی دیگر هنگامی که در وضعیّتی سخن گفتن ضروری است به ما توصیه می‌کند که بدون اعتراض و به تعبیری صریح و بی‌حاشیه سخن بگو و خداوند را شاکر باش که این فرصت و امکان را به تو داده که سخنت را شفاف بگویی.

علی منهاج

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *