ای ز خود پوشیده خود را بازیاب

اصل دین خودشناسی است زیرا ما از خود پوشیده‌ایم و از طریق دین می‌توانیم به خودشناسی پی ببریم.
خودشناسی از این جهت مهم‌ترین ستون دین است که حجاب‌ها را از پیش روی آدمی برمی‌دارد؛ انسان نسبت به خود آگاه می‌گردد و در پرتو آن متوجه وجود خالق و پروردگار خود می‌شود.
دین اگر انسان را به آگاهی از خویش و درک حجاب‌های ناپیدای خود نرساند؛ اگر ذات و جوهر انسان را به او ننماید دین نیست.
آداب و رسوم دینی تنها پوسته ای از دینداری است که اگر لازم است اما ابداً کافی نیست. اقبال حتی نشناختن خود را به عنوان یک انسان مسلمان حرام می‌داند.

علی منهاج