من از آن حلوای او اندر تبم
(مثنوی/دفتر چهارم)
مهم است که ما از اطراف خود چه دریافت هایی داریم و نیز مهم است که این دریافت ها از سوی چه کسانی به سمت ما می آید. البته که اساسی ترین معیار آن است که تشخیص دهیم چه اموری برایمان مفید است و چه اموری به ما صدمه می زند. مولانا علاوه بر این معیار نکته دیگری را نیز مورد توجه قرار می دهد. از دیدگاه او مهم است که ما مفیدترین دریافت ها را از چه کسانی به دست می آوریم. تمثیل مولانا در این باب فردی است که به ما حلوا می دهد اما خود از خرد بهره ای نبرده است. درست است که او حلوایی شیرین و خوش طعم به ما می بخشد و کام ما را شیرین می کند اما چه بسا کم خردی او موجب شود که نتواند تشخیص دهد که حلوا در آن لحظه برای من مفید است یا نه به دلیل عاملی مثلا تب، به من ضرر می رساند. خلاصه کلام آنکه گاه خطر نادانی که به ما نیکی می کند، کم نیست.
علی منهاج





