عقل دادی هم جنونی دِه مرا

عقل دادی هم جنونی دِه مرا
ره به جذبِ اندرونی دِه مرا
علم در اندیشه می گیرد مقام
عشق را کاشانه قلبِ لاینام
علم تا از عشق برخوردار نیست
جز تماشاخانه‌ی افکار نیست
(اقبال لاهوری)

انسان به طور کلّی و در یک تقسیم‌بندیِ کلان از دو بخشِ مهم و اساسی تشکیل شده است: عقل و عشق. به این هر دو بخش به اندازه باید غذا داد و آن را فربه کرد. متاسفانه در جهانِ امروز سهمِ عقل بسی بیشتر از سهمِ عشق است. دنیای سکولار و مدرنیسمِ بی‌رحم و میوهٔ آن یعنی تکنولوژی مجالی برای سهمِ عشق نمی‌گذارد. این قصور، انسان را همچون کسی که یک پا ندارد بدون هیچ تکیه‌گاهی رها می کند. اقبال لاهوری به این نکته اشاره می‌کند و ما را متوجهٔ این امرِ مهم می‌کند که هم به عقل باید پرداخت و هم جانبِ عشق را فرونگذاشت؛ در غیر این صورت کفه های ترازوی تعادلِ روحی و روانیِ انسان بر هم خواهد ریخت و جز انسانی معلول و ناقص بر جای نخواهد ماند.

علی منهاج