ضمیرِ زندگانی جاودانی‌ست

تردیدی نیست که زندگی دنیوی و عمرِ ما بسته و وابستهٔ زمان است. در مراحلِ عمرِ خود؛ کودکی، جوانی و پیری داریم و سپس به مرحله مرگ می‌رسیم.
اقبال لاهوری این روند را انکار نمی‌کند اما بر این باور است که زندگی به معنایِ هستی، جاودانی است و پس از مرگ به نوعِ دیگری ادامه خواهد یافت.
عرفا نیز چنین باوری دارند؛ به تعبیرِ سهراب سپهری «و نترسیم از مرگ؛ مرگ پایان کبوتر نیست».
آنها تنها با چشمِ ظاهربین به این عالم نگاه نمی‌کنند، بلکه در ورایِ این ظاهرِ فانی، باطنی ابدی برای انسان قایل هستند.
همانطور که ما پیش از تولد در جهانِ عدم وجود داشته‌ایم پس از مرگ نیز به جهانِ دیگری خواهیم رفت که به ظاهر عدم است. آنچه در این میان تجربه می‌کنیم البته که در نوع و چگونگیِ جهانی که به آن خواهیم رفت تاثیر دارد و حتی بسی تعیین‌کننده است.

علی منهاج