زانو آن دم زن که تعلیمت کنند

زانو آن دم زن که تعلیمت کنند
وز چنین زانو زدن بیمت کنند
(مثنوی، دفتر اول)

در برابر کسی خم شدن، برده‌وار او را تکریم کردن و مورد تملّق قرار دادن نهایت حقارت برای یک انسان است.
از موارد نادری که به تعبیر مولانا زانو زدن در برابر انسانی دیگر منعی ندارد و حتی باعث افتخار است زمانی است که انسان در برابر استادی بزرگ قرار دارد و در محضر او تلمذ می‌کند. استادی که در کنار دانش از اخلاق والایی نیز برخوردار است، آن را نیز می‌آموزاند و نیز تو را از زانو زدن در برابر دیگران بیم می‌دهد.
هیچ مقامی بالاتر از مقام استادی نیست اما این مقام تنها وقتی در کنار اخلاق قرار گیرد باارزش است و بدون همراهی اخلاق اعتباری ندارد.
تنها در چنین حالتی است که تکریم، تواضع و زانو زدن در برابر آن استاد نه تنها منعی ندارد بلکه واجب است.

علی منهاج

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *