ای تو را خانه چو بیتالعنکبوت
(مثنوی، دفتر اول)
انسان هرقدر که عالم باشد و دانش اندوخته یا مال بسیاری به دست آورده باشد، از زیبایی بهره برده و انواع داراییهای ظاهرا مطلوب دنیوی در تملّک او باشد؛ اگر حقیقتا به این آگاهی رسیده باشد که همۀ این داراییها روزی فنا خواهد شد و ذرّهای بر جا نخواهد ماند، هرگز به درّه کبرورزی سقوط نخواهد کرد.
به تعبیر مولانا انسانِ آگاه و صاحبمعرفت در هیچ موقعیّت این دنیا مدّعی دَم و باد و بُروت نخواهد شد.
مولانا فنا و ناپایداری عالم و آدم را به خانهای از جنس تارعنکبوت تشبیه میکند که سستترین خانههاست. این تمثیل از آیۀ چهل و یکم سورۀ عنکبوت برگرفته شده (و همانا سستترین خانهها خانۀ عنکبوت است)
به همین دلیل یکی از آموزههای مولانا قناعت است. انسان هر چقدر بیشتر داشته باشد در اضطراب بیشتری قرار خواهد گرفت و رنج روحی و روانی او بیشتر خواهد بود.
قناعت به آدمی آرامش و طمأنینۀ روحی و روانی میدهد و او را از کشمکشها و هراسهای بیهوده رهایی میبخشد.
علی منهاج
