ای شعله امید نفس سوخته تا چند
فردا ست که پرواز تو فرسودهء دام است
شرح:
اینجا انسان سر کش، متکبّر و خود خواه را به شعلهء آتش تشبیه میکند. نفس و یا گرمی نفس آتش از اثر سوختن و حرارت آنست. انسان متکبر و پر تپ و تلاش هم بخاطر دنیا که نفسش میسوزد، به امید همین زندگی که اثرش نفس سوختگی است عمر سپری میکند.
در مصرع دوم؛ انجام این نفس سوخته را بیان میدارد ولی در معنای آن یک تشبیه دیگری را هم وارد میسازد:
آتش هر قدر پرواز میکند و بلند شعله ور میشود در نهایت در قید خاکستر اسیر میماند. پرندگان ظالم هم، مثل عقاب، باز، باشه و… غیره مغرورانه و از خود راضی به شکار دیگران می پردازند، ولی در نهایت روزی میرسد که در دام گیر میمانند و به چنگ صیاد می افتند. یعنی نهایت شان و پرواز شان در دام فرسوده میشود و از کار میماند.
اینجا بیدل برای اثبات یک مدعا دو مثال را می آورد، ولی از راه استعمال صرف بعضی صفات و کلمات. آن دو مثال عبارت است از شعلهء آتش و انجام پرواز پرندگان ظالم.
«خداوند قهار در حدیث قدسی می فرماید: به عزت و جلال من سوگند که من از ظالم در حال و آینده انتقام میگیرم»
این حدیث هم میرساند که انسانهای خود خواه و مغرور حتما خوار و ذلیل میشوند»
فردا ست که پرواز تو فرسودهء دام است
شرح:
اینجا انسان سر کش، متکبّر و خود خواه را به شعلهء آتش تشبیه میکند. نفس و یا گرمی نفس آتش از اثر سوختن و حرارت آنست. انسان متکبر و پر تپ و تلاش هم بخاطر دنیا که نفسش میسوزد، به امید همین زندگی که اثرش نفس سوختگی است عمر سپری میکند.
در مصرع دوم؛ انجام این نفس سوخته را بیان میدارد ولی در معنای آن یک تشبیه دیگری را هم وارد میسازد:
آتش هر قدر پرواز میکند و بلند شعله ور میشود در نهایت در قید خاکستر اسیر میماند. پرندگان ظالم هم، مثل عقاب، باز، باشه و… غیره مغرورانه و از خود راضی به شکار دیگران می پردازند، ولی در نهایت روزی میرسد که در دام گیر میمانند و به چنگ صیاد می افتند. یعنی نهایت شان و پرواز شان در دام فرسوده میشود و از کار میماند.
اینجا بیدل برای اثبات یک مدعا دو مثال را می آورد، ولی از راه استعمال صرف بعضی صفات و کلمات. آن دو مثال عبارت است از شعلهء آتش و انجام پرواز پرندگان ظالم.
«خداوند قهار در حدیث قدسی می فرماید: به عزت و جلال من سوگند که من از ظالم در حال و آینده انتقام میگیرم»
این حدیث هم میرساند که انسانهای خود خواه و مغرور حتما خوار و ذلیل میشوند»
