امیر ابوعبدالله محمد بن عبدالملک معزی نیشابوری حدود سال ۴۱۸ شمسی (۴۳۹ قمری) در نیشابور به دنیا آمد.
پدرش عبدالملک برهانی شاعر دربار الب ارسلان سلجوقی بود.
معزی از کودکی شعر آموخت و جانشین پدر در دربار شد.
او در دربار ملکشاه سلجوقی خدمت کرد و لقب امیرالشعرا گرفت.
معزی قصیدههای بسیاری در مدح ملکشاه و سپس سنجر سرود.
او معاصر شاعرانی مانند ناصر خسرو و مسعود سعد بود.
معزی تا پایان عهد ملکشاه در خدمت بود و سپس به سنجر پیوست.
اشعار او اغلب مدح سلاطین و توصیف جنگها و شکار است.
دیوان معزی پر از قصاید ستایشآمیز و تصاویر درباری است.
او در نیشابور، هرات و اصفهان زندگی کرد.
یکی از داستانها حاکی از آن است که تیری از کمان سنجر به او اصابت کرد و سبب مرگش شد.
وفات معزی بین سالهای ۴۹۷ تا ۵۰۰ شمسی (۵۱۸ تا ۵۲۱ قمری) رخ داد.
معزی از استادان قصیده در سبک خراسانی به شمار میرود.
او پل ارتباطی بین شعر غزنوی و سلجوقی است.
میراث معزی در مدحسرایی تأثیر زیادی بر شاعران بعدی گذاشت.
