شاه بیت های غزلیات بیدل

زبان آینه‌، پرداز می‌دهم بیدل بهارکرد مرا پرفشانی رنگت حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز مضمون دگر بیدل دماغم تر نمی‌گردد مگر در وصف مینا حرف تبخالی به‌ لب بندم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز شکر عجز بیدل تا قیامت برنمی‌آیم به رنگ جاده منزل‌ کرده‌ام در پای خوابیده حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز ریشهٔ دم تسلیم می‌تپد بیدل نهال‌ گلشن ما تا گیاه در زنجیر حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز خاک راه تحیر کجا روم بیدل که پایمال فنا چون نفس به هرگامم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز تحریک نفس عمری‌ست بیدل در نظر دارم پر پروانهٔ چندی جنون پرواز عنقایی حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز انفعال سرشتند نقش ما بیدل تری برون رود از طبع آب دشوار است حضرت ابوالمعانی بیدل رح

رهبر مقصود بیدل وحشت ‌از خویش‌ است‌ و بس سیل چون مطلق عنان شد سیر دربا می‌کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

رفت بیدل عمرها چون رنگ بر باد امید غنچه واری هم در این ‌گلشن نبستم آشیان حضرت ابوالمعانی بیدل رح

دوش‌کز جیب عدم تهمت هستی‌گل‌کرد صبح وارست نفس برمن بیدل بستند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

دم تیغی چو اشک از خون من رنگین نمی گردد مبادا افتد از مستی به فکر امتحان ابرو حضرت ابوالمعانی بیدل رح

دل داغ آشیانی در قفس پرورده‌ام بیدل به زیر بال دارم سیر طاووس چمن پوشی حضرت ابوالمعانی بیدل رح

دگر مژگان‌گشودی منکر اعمی مشو بیدل که معنی‌هاست روشن چون نقط از چشم بی‌نورش حضرت ابوالمعانی بیدل رح

درین ستمکده حیران نشسته‌ام بیدل چو تار ساز ضعیفی به ناله متهمی حضرت ابوالمعانی بیدل رح

درد انشا می‌کند کسب کمال عاجزان مصرع آهی‌ست بیدل‌ گر شود موزون نفس حضرت ابوالمعانی بیدل رح

در عدم بیدل تو و من شیشه و سنگی نداشت کس چه سازد زندگی بی‌اعتدالی می‌کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

در حقیقت بیدل ما صاحب‌گنج بقاست گر به صورت در ره فقروفنا افتاده است حضرت ابوالمعانی بیدل رح

در آن مکان‌که به‌صیقل رسد حقیقت بیدل ترحم است به حال جگرخراشی حیرت حضرت ابوالمعانی بیدل رح

خودشناسی عرض جوهر یکتایی نیست بیدل اینها همه خویشند که نشناخته‌اند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

خلقی از وهم محرمی بیدل گرد خود گشت و حلقهٔ در گشت حضرت ابوالمعانی بیدل رح

خامشی دارد به ذوق عافیت تقلید مرگ تا به کی بندد کسی بیدل به این مضمون نفس حضرت ابوالمعانی بیدل رح

حنای دست او بیدل زیان پیمای سودن شد من از شمشیر بیدادش نمردم بلکه خون‌کردم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

حرص قانع نیست بیدل ورنه از ساز معاش آنچه ما درکار داریم اکثری در کار نیست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

حال من بیدل نمی‌ارزد به استقبال وهم صورت امروز خود دیدم غم فردا نماند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چون سحر بیدل من و هستی تعب پیراهنی کز حیا بر خویش تا بالد نفس تنگی کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چوبیدل چه می‌خواهی از هست ونیست که هیچی و هیچ آرزوکرده‌ای حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چو شمع سر به هوا گریه می‌کنم بیدل که پیش پای ندیدن مباد چاه شود حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چو بیدل آنکه غبار ره نیاز تو شد به چشم هر دو جهان ناز توتیاگردید حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چه خوش آن‌که ترک سبب‌کنی بهٔقین رسی وطرب‌کنی زحقیقت‌آنچه طلب‌کنی به طریق بیدل ما طلب حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چند باید بود مغرور طراوت های وهم شبنمستان نیست بیدل چشم تر دارد بهار حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چشم اورا نیست بیدل سیری از خون ریختن جام می از باده پیمایی نگردد سرگران حضرت ابوالمعانی بیدل رح

جهل ما بیدل به آگاهی نساخت نو ربر ظلمت شب تارست و بس حضرت ابوالمعانی بیدل رح

جز مبتذلی چند که عامست در این عصر بیدل نرسیده است به یاران سخن من حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تیغ هم بربیدل ما مد احسان بود وبس گر به حکم ناز میل انتقامی داشتی حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تنگی‌حوصله‌دار ترک علایق‌بیدل یادگردی‌ که به هم چیدن او دامان داشت حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تغافل صد نگه می‌پرسد احوال من بیدل مژه نگشوده سوی خاکساران دیدنت نازم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تحصیل روزی آسان نتوان شمرد بیدل تکلیف خاک و خون‌ست این نان و آب خوردن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تاب و تب موج و کف‌، خارج دریا شمار قصهٔ کثرت محو ان بیدل ما وحدتی ست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تا حشر ای سحاب چمن‌ساز بیدلان بر مزرع امید دو عالم ببار فتح حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تا بارگاه فقر شکوه ‌که می‌رسد بیدل‌ گذشتگی‌ست جنیبت‌کش شهم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

پوشش حال است بیدل ساز حفظ آبرو بی‌نیامی می‌کند بی‌جوهر این شمشیر را حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بی‌هوایی نیست بیدل شبنم وامانده‌ام ازگداز صد پری یک شیشه‌وارم‌کرده‌اند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بی‌دلیل عجز بیدل هیچ جا نتوان رسید سعی‌کن چندانکه آید پیش پا لغزیدنی حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل‌، شمرد بند گریبان ندامت آن دست‌ که در خدمت دلها ننهد پیش حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل هدف ناوک آفات بزرگی‌ست مه تا به ‌کمالش نرسد نور نگیرد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل نکند موج گهر شوخی جولان در سکته شکسته‌ست قدم شعر روانم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل نشدم دچار تحقیق آیینه به دست من شب آمد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل من و بزمی ‌که ز یکتایی الفت خاکستر پروانه بود باد چراغش حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل مخواه آزار دل از طاقت راحت گسل ای پا به دوش آبله بر خار می‌تازی چرا حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل مآل سرکشی اعتبارها پیش از فنا به نقش‌کف پانوشته‌ایم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ‌کجاست ساغر دیگر درین بساط گردانده‌ام‌ چو رنگ به رفع خمار رنگ حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل غبار قافلهٔ اعتبار ما باری دگر نداشت همین چشم بست و رفت حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل شرری‌ گشت و به دامان نگه ریخت گردی‌ که نکردیم به میدان تغافل حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل‌ زین حرف و صوت‌ تن زن افسانهٔ راز کبریاییم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ز نفسها روش عمر عیان است نقش قدم از موج بود آب روان را حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ز دست مگذار دامان بیقراری چون آب تیغ نتوان خون خورد از آرمیدن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ز تنگنای جهانت ملال نیست پرواز ناله را به قفس ره نبسته‌اند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل رم فرصت چمن‌آراست در اینجا گل فکر اقامت چه‌ کند رنگ بجا نیست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل دلت به نور حضوری نبرد راه ای بیخبر چراغ که خاموش کرده‌ای حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل درین‌ بهار ثمرهاست گلفشان ما هم به وهم خویش دماغی رسیده‌ایم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل خبر خلوت از حلقهٔ در جستم گفت آنچه درون دارد پیداست ز بیرونها حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل چو عرق وفا سرشتان آیند ز عبرت از حیا هم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل چه خیال است‌ کمال تو نهفتن آیینهٔ خورشید نمد پوش نباشد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل چقدر سحر است ‌کز هستی بی‌حاصل بر خاک نفس چیدم بر سرمه صدابستم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل تلاش‌گر مرو وادی جنون تب می‌کند گر آبله تبخال می‌کشد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به‌هرچه عزم‌کنی وصل مقصد است اینجا نشانه‌هاست‌، تو شست ازکمین‌گشا حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به یاد محشراگرخون شوم بجاست بازم دل شکسته دمیدن قیامت است حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به معبد عشق پروای طاقتم نیست چندانکه می‌تپد دل من سبحه می‌شمارم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به عبادتکدهٔ عجزپرستی جز نقش‌کف پای تو محراب نگیرد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به رنگ توأم بادام ما و تو هر چند یک دلیم جدا هم نشسته‌ایم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به جهان‌گذران تا دم محشر یک قافله آینده میندیش گذشته‌ست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به این علم و فنون تاکی به بازار جنون خواهی دویدن هر طرف اجناس ارزان در بغل حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل این‌گلشن به غارت‌دادهٔ جولان کیست کز غبار رنگ وبو هر سو قیامت می‌شود حضرت ابوالمعانی بیدل رح

اثر محو دعای بیدل است امید آن دارد که بالد دین و دنیا در پناه دین و دنیایت حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل اینجا تیغ جرأت درکف کم فرصتی‌ست چون سحر قطع نفس کم نیست پر نازک دمیم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل این باغ حیرت‌ آبادست هر گل آنجاست پشت بر دیوار حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل آن شعله‌کزو بزم چراغان‌گرم است یک حقیقت به هزارآینه تابان شده است حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل الم و عیش خیالات تعین تا چشم‌گشایی ‌که ‌گذشته‌ست و بسی نیست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل اگر به عشق‌کند دعوی وفا غیر از شکست رنگ چه باشد گواه او حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل افسون هوس ما را ز ما بیگانه‌ کرد بسکه مرکز بر خیال پوچ زد پرگار شد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل استغنا همین یأس است و بس دست بردار از دعای مستجاب حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ازیاران‌کسی بر حال ما رحمی نکرد چشم این نامحرمان‌کور است یا پوشیده‌اند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ازبن دو دم نفس‌ کایت عبرت است و بس شخص عدم ز نام من خجلت اشتهار برد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از نیرنگ اسباب من و ما غافلی اینگه صبح زندگی فهمیده‌ای روز جزاست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از ما عالمی با درس معنی اشناست ما به فهم خود چرا چون حرف و خط نادان شدیم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از فکر غم و عیش ‌گذشتن دارد امشبی دارم و فرصت شمر دوش خودم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از طور جنون غافل مباش خاک بر سر کردن آداب فناست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از سامان تحصیل نفس غافل مباش می‌برد با خویش آخرهرچه را باد آورد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از دامگاه صحبت خلق سرکشدن به‌جیب خویش رمیست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از حال دل‌کلفت نصیب ما مپرس وای برآیینه‌ای‌کان رانفس روشنگر است حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از تحصیل دنیا نیست حاصل جز غرور دانه را نشو و نما رگهای گردن می‌شود حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از بزم هوس سیر ندامت‌کردیم سودن دست بهم قلقل مینایش بود حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از اهل ادب باش‌ که چون‌ گرد سحر این تحمل‌نفسان عرصهٔ بی‌پرخاشند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از اقبال ترک مدعا غافل مباش در شکست آرزوها ناامیدی لشکری‌ست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل از آثار نیرنگ فلک غافل مباش وضع این نه حلقه خلخالی‌ست در پای پری حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل اثری برده‌ای از یاد خرامش طاووس برون آگه خیال تو چمن شد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیا که چشم امید بیدل به پای بوس تو بازگردد ز شرم پوشیده‌ام چراغی چو رنگ برگ حنا به دامن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

به‌کنج‌ بیخودی بیدل دماغ التفاتی‌ کو که شور حشر را افسانه‌ گیرد گوشه ‌گیر من حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بهار فرصت مشق جنونم می‌رود بیدل زمانی صبرکن تا یک دو داغ لاله بنویسم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

به هیچ سوز حیا گرم ننگری بیدل عرق اگر دهد آیینه‌ات به‌دست جبین حضرت ابوالمعانی بیدل رح