هَل جُنونی فی هَواکَ مُستطاب؟

مولانا از خداوند پرسش می کند که آیا دیوانگیِ من در عشقِ تو مطلوب است؟ و خداوند پاسخ می دهد آری، خدا پاداشت دهد.
دیوانگی در عشق با دیوانگیِ مرضی تفاوت دارد. این نوع جنون حال خاصی است که فقط عشّاق تجربه می کنند و در آن تجربه، از لحاظ روحی منقلب می شوند. این دگرگونی درونی امری مثبت و مطلوب است و از مقتضیّات عاشقی و جزو لاینفک آن محسوب می شود. باید بین این نوع دیوانگی با بی ادبی و گستاخی تفاوت قائل شد. رفتارهای غیرطبیعی که در دیوانگی مرضی شاهد آن هستیم در جنون عاشقی دیده نمی شود. مولانا تاکید می کند که دیوانگی عاشقانه حتی ثواب نیز دارد؛ در حقیقت خداوند به حال عاشقانه پاداش می بخشد. مقام، حال و نیّت بنده از رفتار او مهم‌تر و در خور پاداش خداوند است.

علی منهاج