که به روی که شدم عاشق و از بوی که مست
(حافظ)
در حالت هوشیاری و سوار بر مرکب عقل نمی توان از معنویّت دم زد. با تکیّه ی محض بر عقل نمی شود به رازهای پنهان عالم اشاره کرد، یا احوال و عوالم ملکوتی را تجربه نمود. حافظ می گوید اگر می خواهی برایت بگویم که از دیدن چه کس و بوییدن چه عطری مست شدم، نخست باید بروی تو هم مِیِ عشق بنوشی. به عبارت دیگر به آنکه مشتاق شنیدن حکایت عشق است چنین می گوید: نخست از همه مظاهر عقلِ جزئی دست بکش تا برای شنیدن حکایت عشق آماده شوی.
علی منهاج





