که در آید با تو در قعرِ لَحَد
(مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۱۰۵۰)
مولانا عقیده دارد افعالی که از ما سر میزند به ما وفادار هستند. یعنی هیچ فعلی از ما نیست که در این عالم گم شود. ما در طولِ عمرِ خود کارهای بسیاری انجام میدهیم که شمارِ زیادی از آنها را از یاد میبریم. چه کارهای خوب و خیر و چه کارهای بد و شرّی که انجام دادهایم. اما به نظرِ مولانا همه این کارها حتی بعد از مرگ با ما خواهند بود. به تعبیری دیگر بهشت و جهنم را ما خودمان با اعمالمان در این دنیا میسازیم و با خود میبریم. به همین دلیل حساسیّت و دقّت در کارهایی که انجام میدهیم بسیار مهم است زیرا تکتکِ آنها به تعبیرِ مولانا حتی تا گور با ما خواهند بود و چه بسا در عالمِ دیگر این اعمال تکلیفِ ما را مشخص کنند.
مُلتَحَد: پناهگاه
لَحَد: گور
قَعر: گودی و ته چیزی.
علی منهاج





