به کوی عشق مَنِه بیدلیل راه قدم
که من به خویش نمودم صد اهتمام و نشد
(حافظ)
که من به خویش نمودم صد اهتمام و نشد
(حافظ)
عشقِ بیدلیل همان عشقِ بدون راهنما و راهبر است. اینگونه عشق به تعبیر حافظ با صد بار کوشش هم راه به جایی نمیبرد. خطرِ بزرگتر آن است که شخص بدونِ راهنما پس از اندکی آگاهی از مقولهٔ عشق به این گمان میرسد که عشق را تمام و کمال فهمیده است و لذا تکبّر و خودبینی بر او سایه میافکند و با همان اندک آگاهی که نسبت به عشق حاصل کرده است به اشتباه اصول و احکامی سطحی در مقولهٔ عظیم و سترگِ عشق بیان میکند که بسا باعث گمراهی و کجروی در دیگران میشود. در عشق نیز همچون وادیهای دیگر و بلکه بسیار ضروریتر از آنها نیاز به راهنما و بلدِ راه داریم.
علی منهاج
