بدگُمان باشد همیشه زشت‌کار

بدگُمان باشد همیشه زشت‌کار
نامهٔ خود خوانَد اندر حقٌِ یار
(مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۱۹۸۱)

آدمیانِ بدگمان، شکّاک، سیاه‌ضمیر و تنگ‌دل به تعبیرِ مولانا زشت‌کار هستند. زشتیِ کار آنها این است که آنچه را در درون از بدی و زشتی دارند به دیگران نسبت می‌دهند. به تعبیرِ مولانا نامهٔ سیاهِ خود را به دوست و همسایه و هر که اطرافِ آنهاست نسبت می‌دهند و در واقع آنان را بد می‌دانند و خود را مبرّا می‌پندارند. به چنین کسانی نباید توجهی کرد؛ بهتر است از آنان فاصله بگیریم تا تاثیری بر ما نگذارند. بر عکس کسانی که درونی زیبا و پر از حسنات دارند بهترین همنشینانِ ما هستند. چه نیک گفت بزرگی که: «در انتخاب دوست بسیار بی‌رحم باشید.»

علی منهاج