شاه بیت های غزلیات بیدل
بیدل نه به دنیاست قرارت نه به عقبا
بیدل نه به دنیاست قرارت نه به عقبا خورده است خدنگ تو ازین هفت کمان کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل نفس به یاد خدنگت گرفته است
بیدل نفس به یاد خدنگت گرفته است تا زندگیست خون خور و تیر از جگر برآر حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل می عشرت به کسی نیست مسلم
بیدل می عشرت به کسی نیست مسلم هر گل شکن آمادهُ رنگیست درین باغ حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل مکن آرام تمنا که در ایجاد
بیدل مکن آرام تمنا که در ایجاد بر باد نهادند چو پرواز بنایم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل مباد منکر جام تهی شوی
بیدل مباد منکر جام تهی شوی دارد حضور قلقل مینا ترنگ هم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل کلام حافظ شد هادی خیالم
بیدل کلام حافظ شد هادی خیالم دارم امید آخر مقصود من برآید حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل غم روز سیه ازما نتوان برد
بیدل غم روز سیه ازما نتوان برد چین سحراینجا شکن دامن شب نیست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل طرب و ماتم مفت اثر هستیست
بیدل طرب و ماتم مفت اثر هستیست ما کارگه رنگیم رنگ است تماشاها حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل سراغ رنگم از گرد آه دریاب
بیدل سراغ رنگم از گرد آه دریاب در گرد باد محو است پرواز برگ کاهم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل زبسکه مغتنم باغ فرصتیم
بیدل زبسکه مغتنم باغ فرصتیم گل سینه میدرد به وداع نسیم ما حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل ز ضبط گریهام مژگان به خون دارد وطن
بیدل ز ضبط گریهام مژگان به خون دارد وطن تا چند باشد دیدهام از اشک پیکان در بغل حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل ز چشم مردم دور است حقشناسی
بیدل ز چشم مردم دور است حقشناسی کوری است خرمن اینجا چون دستهای نرگس حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل ز اختیار برآ هر چه باد باد
بیدل ز اختیار برآ هر چه باد باد فرصت کم است ترک درنگ و شتاب کن حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل دماغ سوختهٔ طرز فکر را
بیدل دماغ سوختهٔ طرز فکر را مانند نال خامه دمد تار تار مغز حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل دل افسرده به عالم نتوان یافت
بیدل دل افسرده به عالم نتوان یافت هر سنگکه بینی شرری داشته باشد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل خموشیام ز فنا میدهد خبر
بیدل خموشیام ز فنا میدهد خبر آگه نیام که این لب گور است یا لبم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل چو نی ز ناله نداریم چارهای
بیدل چو نی ز ناله نداریم چارهای تا راه جنبشی زنفس درگلوی ماست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل چو اشک نقش قدم زن به روی زر
بیدل چو اشک نقش قدم زن به روی زر تاکی چو چشم کیسه به درهم گریستن حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل چه ازل کو ابد، از وهم برون آی
بیدل چه ازل کو ابد، از وهم برون آی درکشور تحقیق نه صبح است و نه شامی حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل تو هم از شوق چمن شو که به این رنگ
بیدل تو هم از شوق چمن شو که به این رنگ شیرازهی دیوان تو امروز حنا بست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل تآملی که در این گلشن خیال
بیدل تآملی که در این گلشن خیال رنگ شکستهٔ تو چه پرواز میکند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل بهحرف وصوت همآوارهگشتخلق
بیدل بهحرف وصوت همآوارهگشتخلق بردیم سر به مهر عدم راز آشنا حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل به هر دلی ندهند آرزوی داغ
بیدل به هر دلی ندهند آرزوی داغ اسکندر است باب تمنای آینه حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل به قفس کردهام از گلشن امکان
بیدل به قفس کردهام از گلشن امکان رنگیکه نه پرواز عیانست و نه بالش حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل به سر ازپرتو خورشید تو دارد
بیدل به سر ازپرتو خورشید تو دارد آن سایهکه پیش و پس دیوار نگردد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل به حیا چاره افلاس توانکرد
بیدل به حیا چاره افلاس توانکرد عریانی اگر جامه ندارد مژه پوشد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل به تکلف ره صحرای عدم گیر
بیدل به تکلف ره صحرای عدم گیر زان پیشکه گویند ازین خانه به در شو حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل بساط وهم به خود چیدهام چو صبح
بیدل بساط وهم به خود چیدهام چو صبح ورنه زجنسهستی منهرچههستنیست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
ادب فرسودهتر از اشک مژگانپرورم بیدل
ادب فرسودهتر از اشک مژگانپرورم بیدل من و پایی که تا کویش ز دامن برنمیآید حضرت ابوالمعانی بیدل رح
آب در آیینه بیدل حرف زنگار است و بس
آب در آیینه بیدل حرف زنگار است و بس سیل اگر گردی سراغ کلفتآبادم مپرس حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل این صورت وشکل آنهمه نیست
بیدل این صورت وشکل آنهمه نیست آدمی معنی دیگر دارد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل آندم که به تسلیم شکستم دامن
بیدل آندم که به تسلیم شکستم دامن تا در امن به پای نرسیدن رفتم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل امشب سیر آتشخانهٔ دل داشتم
بیدل امشب سیر آتشخانهٔ دل داشتم شعلهای را یافتم خاموش دانستم تویی حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل اگر محرمی جلوهٔ بیرنگ باش
بیدل اگر محرمی جلوهٔ بیرنگ باش دام تماشا مکن کلفت پیراستن حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل اکنون با خودم غیراز ندامت هیج نعست
بیدل اکنون با خودم غیراز ندامت هیج نعست آنچه بیخود داشتم در بر نمیدانم چه شد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل اظهار کمالم محو نقصان بوده است
بیدل اظهار کمالم محو نقصان بوده است تا شکست آیینه، عرض جوهرم آمد به یاد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل ازین سراب وهم جام فریب خوردهای
بیدل ازین سراب وهم جام فریب خوردهای تا به عدم نمیرسی دور نماست زندگی حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل ازکلفت افسردهدلیها چو سپند
بیدل ازکلفت افسردهدلیها چو سپند مشکلی داشتم از سوختن آسانکردند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از وهم فسردی، چه تعلق، چه وفاق
بیدل از وهم فسردی، چه تعلق، چه وفاق طایر رنگ،کمین قفس و دام نداشت حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از مشتشرار ما بهعبرت چشمکیست
بیدل از مشتشرار ما بهعبرت چشمکیست یعنی آغازیکه ما داریم بیانجام سوخت حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از قید خودم هیچ مپرس
بیدل از قید خودم هیچ مپرس دامن سایه ته دیواریست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از عزلت کلامم رتبهٔ معنی گرفت
بیدل از عزلت کلامم رتبهٔ معنی گرفت خُمنشینی بادهام را اینقدر پُر زور کرد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از شبپره کیفیت خورشید مپرس
بیدل از شبپره کیفیت خورشید مپرس حق نهان نیست ولی خیرهنگاهان کورند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از دیده حیران غم اشکی خونکرد
بیدل از دیده حیران غم اشکی خونکرد خشکی شیشه مبادا کندم صهبا خشک حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از خوبان همین آیین استغنا خوش است
بیدل از خوبان همین آیین استغنا خوش است بر حیا ظلم است اگر با کس تلطف کردهاند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از جمعیت دل بینیاز عالمم
بیدل از جمعیت دل بینیاز عالمم گوهر از یک قطره پل بستن ز دریا در گذشت حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از بسکه تنک مایهٔ دردیم چو شمع
بیدل از بسکه تنک مایهٔ دردیم چو شمع صد نگه آب شد و یک مژهگریانکردیم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از آیینهٔ زنگار فرسودم مپرس
بیدل از آیینهٔ زنگار فرسودم مپرس داشتم صبحیکه شد غارت نصیب شامها حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از آن جلوه نشان میدهد
بیدل از آن جلوه نشان میدهد قلزمی از قطره چه باورکنم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل از اظهار مطلب خون استغنا مریز
بیدل از اظهار مطلب خون استغنا مریز آبرو چون موج پیداکرد تیغ قاتلیست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل آخر خاک میگردد درین حرمانسرا
بیدل آخر خاک میگردد درین حرمانسرا عارض رنگینگل تا قامت رعنای سرو حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیتو باید سوخت بیدل را به هررنگی که هست
بیتو باید سوخت بیدل را به هررنگی که هست داغ دل گر نیست آتش میتوان افروختن حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بوی وصل کیست بیدل گلشنآرای امید
بوی وصل کیست بیدل گلشنآرای امید پای تا سر یاس بودم انتظارم کردهاند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بهاینکثرتنمایی غافل ازوحدت مشو بیدل
بهاینکثرتنمایی غافل ازوحدت مشو بیدل خیال آیینهها درپیش دارد شخص تنها را حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به وهم عافیت چون غنچه محروم از گلم بیدل
به وهم عافیت چون غنچه محروم از گلم بیدل شکستی کو که رنگ دامن او ریزد از چنگم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به هزار ناز گل کرد چمن نیاز بیدل
به هزار ناز گل کرد چمن نیاز بیدل که سر ادب به پایش چو حنا بلند کردم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به نور طلعت او چشم بیدلان روشن
به نور طلعت او چشم بیدلان روشن که را توهّم مهر کسی و ماه کسی است حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به کلفت ساختم از امتداد زندگی بیدل
به کلفت ساختم از امتداد زندگی بیدل چو آب استادگی از حد برد زنگار جوشاند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به عالم دگر افتادگرد وحشت بیدل
به عالم دگر افتادگرد وحشت بیدل نساخت مشرب مجنون ما زننگ به صحرا حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به سعی جولان هوش بیدل نگشت پیدا سراغ قابل
به سعی جولان هوش بیدل نگشت پیدا سراغ قابل مگر زپرواز رنگ بسمل رسی به فهم پر خدنگش حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به ذوق وحشت آن قوم سوختم بیدل
به ذوق وحشت آن قوم سوختم بیدل که نالهوار چو برخاستند، ننشستند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به در زن از مدعا چوبیدل زالفت وهم پوچ بگسل
به در زن از مدعا چوبیدل زالفت وهم پوچ بگسل بر آستان امید باطل، خجل مکن انتظار خود را حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به چنین بضاعت شعله زن من بیدل و غم سوختن
به چنین بضاعت شعله زن من بیدل و غم سوختن که چو شمع در بر انجمن شرر است اگر گهر افکنم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به تیغ قطع نشد انتظار ما بیدل
به تیغ قطع نشد انتظار ما بیدل هنوز نامه سیاه است چشم قربانی حضرت ابوالمعانی بیدل رح
به این هستی ز اسباب دگر تهمت مکش بیدل
به این هستی ز اسباب دگر تهمت مکش بیدل نفسکمنیست آنباریکه بر دوش حباب افتد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بقدر هر نفس از خود تهی باید شدن بیدل
بقدر هر نفس از خود تهی باید شدن بیدل کسی نگذشت بی این کشتی از دریای بگذشتن حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بسکه بیدل زین چمن پا در رکاب وحشتم
بسکه بیدل زین چمن پا در رکاب وحشتم بر سپند شبنم من غنچه مجمر میشود حضرت ابوالمعانی بیدل رح
برق جولان آه بیدل یاسپرورد است و بس
برق جولان آه بیدل یاسپرورد است و بس الحذر ای مدعی این دود آتشزاده است حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بر درکبریای عشق بارگمان و وهم نیست
بر درکبریای عشق بارگمان و وهم نیست گر تو رسیدهای به او بیدل ما نمیرسد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بپدل اسباب جهان را حسرتت مشاطه است
بپدل اسباب جهان را حسرتت مشاطه است زشتی هر چیز را نایافتن زیبا کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بار دلها نیام از فیض ضعیفی بیدل
بار دلها نیام از فیض ضعیفی بیدل همچو تمثالکشد آینه بر دوش خودم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
آیین محبت نیست سودای دویی پختن
آیین محبت نیست سودای دویی پختن من بیدل خود را هم جز دوست نمیگویم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
اوج عزت نیست بیدل دلنشین همتم
اوج عزت نیست بیدل دلنشین همتم پرتو خورشیدم، احرام تنزّل بستهام حضرت ابوالمعانی بیدل رح
اگرم غبار زمینکنی وگر آسمان برین کنی
اگرم غبار زمینکنی وگر آسمان برین کنی من اسیر بیدل بیکسی توکریم بنده نواز من حضرت ابوالمعانی بیدل رح
اگر جهان قدح از باده پرکند بیدل
اگر جهان قدح از باده پرکند بیدل تو تردماغی چشم پرآب را دریاب حضرت ابوالمعانی بیدل رح
اگر از تردد در به در بود انفعال مذلتت
اگر از تردد در به در بود انفعال مذلتت به تلاش همت بیدلی در ننگ زن تو هم از طمع حضرت ابوالمعانی بیدل رح
اسرار خط جام که پرگار بیخودیست
اسرار خط جام که پرگار بیخودیست بیدل بهکلک موجهٔ صهبا نوشتهایم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
از هر خمیکه جوش معانی بلند شد
از هر خمیکه جوش معانی بلند شد بیدل بهگردش قلمت جام داشتهست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
از صفای دل تو هم بیدل سراغ راز گیر
از صفای دل تو هم بیدل سراغ راز گیر حسن معنی دید اسکندر به چشم آینه حضرت ابوالمعانی بیدل رح
از این فسانه که بیاو نمردهام بیدل
از این فسانه که بیاو نمردهام بیدل قیامت است گر آن دلربا خبر دارد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
فلک نیافت علاجکدورتم بیدل
فلک نیافت علاجکدورتم بیدل نفس بهسینهٔ این دشت از غبارم سوخت حضرت ابوالمعانی بیدل رح
فنا را دام تسکین خواندهام بیدل ازین غافل
فنا را دام تسکین خواندهام بیدل ازین غافل که در هر ذره چشم آهویی دارد غبار من حضرت ابوالمعانی بیدل رح
گریبان زار اسراریست بیدل هر بن مویم
گریبان زار اسراریست بیدل هر بن مویم محیط فطرتم توفان گردابی دگر دارم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
من بیدل از طرق ادب نگزیدهام ره دامنی
من بیدل از طرق ادب نگزیدهام ره دامنی که ز لغزش آبلهزا شود قدم یقین به گمان کج حضرت ابوالمعانی بیدل رح
نگردی غافل از فیض سواد معنیام بیدل
نگردی غافل از فیض سواد معنیام بیدل تماشا بر سحر میخندد ازگلهای شببویم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
همه لطفی و از حال من بیدل نهای غافل
همه لطفی و از حال من بیدل نهای غافل نظر پوشیده سوی خاکساران دیدنت نازم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
قضا چه صور دمیدهست در مزاج تو بیدل
قضا چه صور دمیدهست در مزاج تو بیدل که از نفس زدنی کوه را به زلزله گیری حضرت ابوالمعانی بیدل رح
لاله سوداییست بیدل ورنه هر گلزار دهر
لاله سوداییست بیدل ورنه هر گلزار دهر هرکجا داغیستچشمش با دل ما روشن است حضرت ابوالمعانی بیدل رح
مهمان این بساطیم اما چه سود بیدل
مهمان این بساطیم اما چه سود بیدل دیدار نعمتی بود آیینه در طبق کرد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
نوای قمری و بلبل مکرر شد درین گلشن
نوای قمری و بلبل مکرر شد درین گلشن تو اکنون ناله کن بیدل که آهنگت اثر دارد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
هیچ کس نشکافت بیدل پردهٔ تحقیق من
هیچ کس نشکافت بیدل پردهٔ تحقیق من چون فلک پوشیده چشم عالم عریانیام حضرت ابوالمعانی بیدل رح
کاستنهای من بیدل به درد انتظار
کاستنهای من بیدل به درد انتظار هست پیغامی به آن گیسو که من هم مو شدم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
ماند از حیرت رفتار بلاانگیزت
ماند از حیرت رفتار بلاانگیزت ناله در سینهٔ بیدل چو رگ خارا خشک حضرت ابوالمعانی بیدل رح
ناخن تدبیر پیدا کرد وهم
ناخن تدبیر پیدا کرد وهم بیدل اکنون عقدهٔ مشکل شدم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
نیست آسان از طلسم خویش بیرون آمدن
نیست آسان از طلسم خویش بیرون آمدن بیدل اینجا محمل سنگ است بر دوش شرار حضرت ابوالمعانی بیدل رح
وقت جنون خوشکه غم خانمان
وقت جنون خوشکه غم خانمان یک دو دم از بیدل دیوانه برد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
کدورت از دل ما برد خط او بیدل
کدورت از دل ما برد خط او بیدل برای آینهٔ ما غبار پرواز است حضرت ابوالمعانی بیدل رح
مجو از طفلخویان، فطرت آزادگان بیدل
مجو از طفلخویان، فطرت آزادگان بیدل به پرواز نگهکی سرسا اشک از دویدنها حضرت ابوالمعانی بیدل رح
نبودم انقدر واماندهء این انجمن بیدل
نبودم انقدر واماندهء این انجمن بیدل پرافشان است شوق اما تامل لنگری دارد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
نیست جای عشق بیدل مسند فرزانگی
نیست جای عشق بیدل مسند فرزانگی این شهنشاهیستکز داغجنون او رنگ اوست حضرت ابوالمعانی بیدل رح





