شاه بیت های غزلیات بیدل
نیستی شیخکه نفرت رسد از رندانت
نیستی شیخکه نفرت رسد از رندانت تو خمار از چهکشی بیدل اگر مستم من حضرت ابوالمعانی بیدل رح
دلیل وحدت از افسون کثرتی بیدل
دلیل وحدت از افسون کثرتی بیدل همین قدر که به جسم آشنا شدی جان باش حضرت ابوالمعانی بیدل رح
گداخت حیرتم از فکر سرنوشت تو بیدل
گداخت حیرتم از فکر سرنوشت تو بیدل به صیقل آینه رفت و تو همچنان ته زنگی حضرت ابوالمعانی بیدل رح
هر کجا بیدل از این باغ نهالست بلند
هر کجا بیدل از این باغ نهالست بلند در هوای قد او ناله کشیدهست قدی حضرت ابوالمعانی بیدل رح
هر نفس بیدل بتابی دیگرم خون میکند
هر نفس بیدل بتابی دیگرم خون میکند رشتهٔ آهی که از زلف بتان دزدیدهام حضرت ابوالمعانی بیدل رح
هرچه از دست من آمد بیدل
هرچه از دست من آمد بیدل همه بیرغبت و نفرتکردم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
هرکجا بیدل مکافات عملگل میکند
هرکجا بیدل مکافات عملگل میکند دیدهٔدام از هجوم اشک خواهد دانه ریخت حضرت ابوالمعانی بیدل رح
هرکجا لفظیست بیدل معنیی گل کرده است
هرکجا لفظیست بیدل معنیی گل کرده است دیگر از کیفیت ارواح و اجسادم مپرس حضرت ابوالمعانی بیدل رح
هرکس به دیر وکعبه دلیلش بضاعتی است
هرکس به دیر وکعبه دلیلش بضاعتی است بیدل بجز دلیکه نداردکجا برد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
هزار آغوش واکرده است رنگ ناز یکتایی
هزار آغوش واکرده است رنگ ناز یکتایی جز این گل نیست بیدل هر چه میروید ز باغ دل حضرت ابوالمعانی بیدل رح
هستی ما نیست بیدل غیر اظهار عدم
هستی ما نیست بیدل غیر اظهار عدم تا خموشی پرده از رخ برفکند آواز بود حضرت ابوالمعانی بیدل رح
فسردیم و از خویش رفتیم بیدل
فسردیم و از خویش رفتیم بیدل چو رنگ آتش ما ندارد ترانه حضرت ابوالمعانی بیدل رح
غیر ذاتش نیست بیدل در خیالآباد صنع
غیر ذاتش نیست بیدل در خیالآباد صنع هرچه این بستند نقش و هر قدر آن ریختند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
غربت هستیگوارا بر امید نیستیست
غربت هستیگوارا بر امید نیستیست آه ازآن روزیکه آنجا هم نباشد بار ما حضرت ابوالمعانی بیدل رح
عمرها شدبیدلاز خود میرویمو چارهنیست
عمرها شدبیدلاز خود میرویمو چارهنیست گوهر غلتان ما را داد سر در آب، آب حضرت ابوالمعانی بیدل رح
عشق نقشی ندمانید ز داغم بیدل
عشق نقشی ندمانید ز داغم بیدل تا جهان را پر طاووس نگین میکردم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
عبرت انشابود بیدل نسخهٔ ایجادشمع
عبرت انشابود بیدل نسخهٔ ایجادشمع از جبین بر نقش پا زد سر خط تقدیر ما حضرت ابوالمعانی بیدل رح
طلسم هستیِ بیدل که محو حسرت اوست
طلسم هستیِ بیدل که محو حسرت اوست چو ناله هیچ ندارد ز بسگداخته است حضرت ابوالمعانی بیدل رح
صفحهٔ دل تیرهکردم بیدل ازمشق هوس
صفحهٔ دل تیرهکردم بیدل ازمشق هوس بسکه برهم خورد این آیینه از پرداز ماند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
صاف طبعان بیدل از هستیکدورت میکشند
صاف طبعان بیدل از هستیکدورت میکشند از نفس آیینهها را نیست در دل جزگره حضرت ابوالمعانی بیدل رح
شکنج دام بود مفت عافیت بیدل
شکنج دام بود مفت عافیت بیدل چو بوی گل نکنی آرزوی رستن خویش حضرت ابوالمعانی بیدل رح
شرم محروم است بیدل از حصول مدعا
شرم محروم است بیدل از حصول مدعا بیشتر کار جهان بیانفعالی میکند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
شب بهٔاد نوگلی چون غنچه پیچیدم به خویش
شب بهٔاد نوگلی چون غنچه پیچیدم به خویش صبح بیدل درکنارم یکگلستان رنگ بود حضرت ابوالمعانی بیدل رح
سواد آن تبسم نیستکشف هیچکس بیدل
سواد آن تبسم نیستکشف هیچکس بیدل مگر این خط مبهم را لبش پر و زبرگردد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
سرشکم، دود آهم، شعلهام، داغ دلم بیدل
سرشکم، دود آهم، شعلهام، داغ دلم بیدل چو شمعاز حاصلهستیسراپایم همین دارد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
سر رشتهٔ طرب آگهان به بهار میکشد از خزان
سر رشتهٔ طرب آگهان به بهار میکشد از خزان تو خیال بیدل اگر کنی زتو بگذرد به خدا رسد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
سبکروحی نیاید راست با وهم جسد بیدل
سبکروحی نیاید راست با وهم جسد بیدل طلسم بیضه تا نشکستهای بال طرب مگشا حضرت ابوالمعانی بیدل رح
زین بار انفعالکه در نام زندگیست
زین بار انفعالکه در نام زندگیست بیدل نگینم آبلهٔ دوش خاتم است حضرت ابوالمعانی بیدل رح
زشرم وسوسه دادیم عرض شهرت بیدل
زشرم وسوسه دادیم عرض شهرت بیدل که فکرما نکند تیره، طبع روشن ما را حضرت ابوالمعانی بیدل رح
زاهد ز عیش رندان پر غافل است بیدل
زاهد ز عیش رندان پر غافل است بیدل فردوس در همینجاست گر ریش و فش نباشد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
ز قطره، قطره عیان دید و از محیط، محیط
ز قطره، قطره عیان دید و از محیط، محیط نکرد فطرت بیدل به هیچ باب غلط حضرت ابوالمعانی بیدل رح
ز شرم عیب خود چشم از هنر برداشتم بیدل
ز شرم عیب خود چشم از هنر برداشتم بیدل به درد خار پا داغست چون طاووس گلزارم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
ز رنگین جلوههای یار بیدل
ز رنگین جلوههای یار بیدل رگگل دسته بند حیرت ماست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
ز حضور غیبت کامها همه راست زحمت مدّعا
ز حضور غیبت کامها همه راست زحمت مدّعا تو چه بیدل از همه قطع کنکه وقوع رفت و محال شد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
ز پیچ وتاب میانش بیان مکن بیدل
ز پیچ وتاب میانش بیان مکن بیدل به چشم مردم عالم میفکن این مو را حضرت ابوالمعانی بیدل رح
ز افراط هوس ترسم بضاعتگمکنی بیدل
ز افراط هوس ترسم بضاعتگمکنی بیدل تبسم وقف لب کن گو معاش خنده تنگ افتد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
ره جنونکدهٔ دل گرفتهای بیدل
ره جنونکدهٔ دل گرفتهای بیدل به پا چو آبله نتوان نمود هموارش حضرت ابوالمعانی بیدل رح
رسیدهام دو سه روزیست در توهم بیدل
رسیدهام دو سه روزیست در توهم بیدل ازآن جهان که نبودم به عالمی که ندارم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
دوستان را در وداع هم عبارتها بسی است
دوستان را در وداع هم عبارتها بسی است بیدل مسکین فقیر است الله الله میکند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
دلت بیدماغست بیدل مباد
دلت بیدماغست بیدل مباد به تعطیل، حکم توکلکند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
دل چون امام سبحه اگر بفشرد قدم
دل چون امام سبحه اگر بفشرد قدم بیدل ه یک پیاده ره صد سوارگیر حضرت ابوالمعانی بیدل رح
دست هوسم شیفتهٔ دامن کس نیست
دست هوسم شیفتهٔ دامن کس نیست بیدل چو نسیمم همه تنگرد رمیدن حضرت ابوالمعانی بیدل رح
درین دبستان به سعی کامل نخواندم افسون نقش باطل
درین دبستان به سعی کامل نخواندم افسون نقش باطل کمالم این بس که نام بیدل به خط استاد مینگارم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
درآن محفل که لعل او تبسم میکند بیدل
درآن محفل که لعل او تبسم میکند بیدل اگر پاس ادب داری نخواهی خاک بوسیدن حضرت ابوالمعانی بیدل رح
در زنگ خوش است آینهٔ سوخته جانان
در زنگ خوش است آینهٔ سوخته جانان بیدل نکشی جامهٔ ماتم ز بر داغ حضرت ابوالمعانی بیدل رح
در چه سامان است بیدل کسوت مجنون من
در چه سامان است بیدل کسوت مجنون من تا گریبان در خیال آید سحر در دامنم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
در آتش افکن وترک ادب مخواه ز بیدل
در آتش افکن وترک ادب مخواه ز بیدل سپند نیست که بیاختیار گردد و نالد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
خوبان همه تن شوخی انداز نگاهند
خوبان همه تن شوخی انداز نگاهند بیدل تو نهای محرم ایمای تغافل حضرت ابوالمعانی بیدل رح
خطی ز مشق یقین گل نکرد از من بیدل
خطی ز مشق یقین گل نکرد از من بیدل چو حرف شبهه، خراشی به هر کتاب رساندم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
خاکساریهاست بیدل رونق اهل صفا
خاکساریهاست بیدل رونق اهل صفا میکند خاکستر افزون آبرو آیینه را حضرت ابوالمعانی بیدل رح
حق ادای رموز از قلم طلب بیدل
حق ادای رموز از قلم طلب بیدل که حرف دل به زبانهای لال میگذرد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
حرص را بیدل به نعمت سیر اگر کردم چه شد
حرص را بیدل به نعمت سیر اگر کردم چه شد گوهر یک خرمگس من نیز در روغن زدم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
حاصل جمعیت اسباب جز عبرت نبود
حاصل جمعیت اسباب جز عبرت نبود مفت ما بیدل که مژگانی بهم آورده ایم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
چون زبان خامه بیدل درکف استاد عشق
چون زبان خامه بیدل درکف استاد عشق باکمال نکتهسنجی بیخبر از گفتگوست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
چو نفس ز همت پر فشان من بیدل ز همه رستهام
چو نفس ز همت پر فشان من بیدل ز همه رستهام به خودم فتاده ترددی نه به دوستی نه به دشمنی حضرت ابوالمعانی بیدل رح
چو شمع بر نفسی چند گریه کن بیدل
چو شمع بر نفسی چند گریه کن بیدل که سوختند و به رمز فنا نپیوستند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
چو ابر دست به دامان اشک زن بیدل
چو ابر دست به دامان اشک زن بیدل مگر به گریه برآید سیاهیات ز گلیم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
چه جلوهها که نشد فرش حیرتم بیدل
چه جلوهها که نشد فرش حیرتم بیدل صفای خانهٔ آیینه داشت همواری حضرت ابوالمعانی بیدل رح
چنانخشکیست بیدل بحرامکانرا کهمیبینم
چنانخشکیست بیدل بحرامکانرا کهمیبینم غبار افشاندنی چون دامن صحرا سحابش را حضرت ابوالمعانی بیدل رح
چسان به محرمی دل رسد زکوشش بیدل
چسان به محرمی دل رسد زکوشش بیدل نفس به خانهٔ آیینه نیز جا که ندارد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
جهان رنگ ندارد سر هلاک تو بیدل
جهان رنگ ندارد سر هلاک تو بیدل گشاد چشم چو شمعت اگر نهنگ نگردد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
جز خرده چهگیرد به لب بستهٔ بیدل
جز خرده چهگیرد به لب بستهٔ بیدل نامحرم خاصیت شیرین سخنیها حضرت ابوالمعانی بیدل رح
تیغ برکف استادهست صرصر اجل بیدل
تیغ برکف استادهست صرصر اجل بیدل همچو شمع در هر جا سر برآوردگردن حضرت ابوالمعانی بیدل رح
تمثال غبار من و مایید چو بیدل
تمثال غبار من و مایید چو بیدل صد سال گر آیینه زدایید همینید حضرت ابوالمعانی بیدل رح
تعجیل طفل خوبان مشق خطاست بیدل
تعجیل طفل خوبان مشق خطاست بیدل لغزش به پیش دارد اشک از دویده رفتن حضرت ابوالمعانی بیدل رح
تجاهل سر و برگ هستی است بیدل
تجاهل سر و برگ هستی است بیدل همه گر وصالست پیغام گیرم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
تا نگردید در این عرصهٔ تشویش هلاک
تا نگردید در این عرصهٔ تشویش هلاک همچو بیدل حذر ازکوشش بی باک کنید حضرت ابوالمعانی بیدل رح
تا توانی نالهکن بیدلکه درکیش جنون
تا توانی نالهکن بیدلکه درکیش جنون خامشی صبح قیامت در نفس پروردن است حضرت ابوالمعانی بیدل رح
پیکرم غوطه به صد موجگهر زد بیدل
پیکرم غوطه به صد موجگهر زد بیدل خوش غبار هوس آن سر کو گردیدم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
پس از تأمل بسیار شد عیان بیدل
پس از تأمل بسیار شد عیان بیدل که علت است تفاوتگر مطاع و مطیع حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بینوا نیست دل از جوشکدورت بیدل
بینوا نیست دل از جوشکدورت بیدل شیشه را سنگ ستم آینهٔ حسن صداست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدلم بیدل ز شرم سخت جانیها مپرس
بیدلم بیدل ز شرم سخت جانیها مپرس دور از آن در، خاک هم آب است اگر ماند ز من حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل، بهکف خاک، قناعت کن و خوش باش
بیدل، بهکف خاک، قناعت کن و خوش باش تا گرد هوا گیر تو اورنگ برآرد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل هجومگریهٔ ما را سبب مپرس
بیدل هجومگریهٔ ما را سبب مپرس بیمقصد استکوشش اشک روان ما حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل نکشیدم الم هرزه نگاهی
بیدل نکشیدم الم هرزه نگاهی آیینهٔ راحتکدهٔ رنگ شکستم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل نشاط این بزم از بسکه ناتمامی است
بیدل نشاط این بزم از بسکه ناتمامی است چرخ از هلال دارد جام شراب نیمی حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل من و آن نظم که هر مصرع شوخش
بیدل من و آن نظم که هر مصرع شوخش چون سرو ز آزادی غمها صله دارد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل مخوان فسانهٔ بخت سیاه من
بیدل مخوان فسانهٔ بخت سیاه من کافاق را مباد چو شب سرمه دان کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل گل رخسار بتی خندهفروش است
بیدل گل رخسار بتی خندهفروش است وقتست که داغ دل ما تازه کند چشم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل کتاب طالع نظاره خواندهایم
بیدل کتاب طالع نظاره خواندهایم مژگان هبوط داشت، تحیر صعود کرد حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل غبار آهی تا رنگ اوج گیرد
بیدل غبار آهی تا رنگ اوج گیرد از چاک سینه دارم چون صبح نردبانی حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل شررم نازتعین چه فروشد
بیدل شررم نازتعین چه فروشد ما و سرتسلیمکهعمریست بهسنگ است حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل زیارت ما روزی دو مغتنم گیر
بیدل زیارت ما روزی دو مغتنم گیر از بس که خاکساریم کیفیت قبوریم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل ز معنی دل خوش بیخبر گذشتی
بیدل ز معنی دل خوش بیخبر گذشتی این غنچه بود مهری بر دفتر تبسم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل ز دل غبار علایق نمیرود
بیدل ز دل غبار علایق نمیرود سر سوده شد چو صندل واین دردسر نرفت حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل ز تشنه کامی حرص تو دور نیست
بیدل ز تشنه کامی حرص تو دور نیست گر بارد از سپهر فلاکت به جای فیض حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل ذخیرهی مژه شد بسکه روز وصل
بیدل ذخیرهی مژه شد بسکه روز وصل در عرض حیرت تو زبان نظاره سوخت حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل دلی ز آهن باید در این بیابان
بیدل دلی ز آهن باید در این بیابان تا یک جرس توانم بار فغان کشیدن حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل درپن بیابان خلقی به عجز فرسود
بیدل درپن بیابان خلقی به عجز فرسود چون نقشپا قستیم ما هم به پرپا دست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل حساب وهم رها کن چه زندگیست
بیدل حساب وهم رها کن چه زندگیست بسیار رفت از عدد عمر و کم نماند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل چو صبح صورت خمیازه بسته است
بیدل چو صبح صورت خمیازه بسته است از خاک ما سپهر نشیب و فراز حرص حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل چه خیالست ز ما سعی اقامت
بیدل چه خیالست ز ما سعی اقامت دیریست چو فرصت به گذشتن همه زودیم حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل چقدر تشنهٔ اخفاست معانی
بیدل چقدر تشنهٔ اخفاست معانی در نگوش خزد هرقدر از لب بهدر آید حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل تهی از خویش شدی ما و منت چیست
بیدل تهی از خویش شدی ما و منت چیست ای صفر بر اعداد تعین نفزایی حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل بهناله خوکنو خواهیخموش باش
بیدل بهناله خوکنو خواهیخموش باش اینها فسانهایست که کوتاه میشود حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل به یاد سرو تو در خون تپید، لیک
بیدل به یاد سرو تو در خون تپید، لیک موزون نگشت یک الف از مشق آه او حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل به مزرعیکه امل آبیار اوست
بیدل به مزرعیکه امل آبیار اوست بیبرگتر ز آبلهٔ پا دمیدنست حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل به طوف دامن نازش چسان رسم
بیدل به طوف دامن نازش چسان رسم سعی غبار نم زدهٔ پر شکستهام حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل به دیر اعراض انصاف نیست ورنه
بیدل به دیر اعراض انصاف نیست ورنه تاوان بتپرستی بر برهمن نماند حضرت ابوالمعانی بیدل رح
بیدل به جنون امل ازپا ننشستیم
بیدل به جنون امل ازپا ننشستیم کاش آبلهگیرد سر راه هوس ما حضرت ابوالمعانی بیدل رح





