شاه بیت های غزلیات بیدل

گر احتیاج به توفان دهد غبار تو بیدل چو صبح به‌ که صدا از نفس بلند نیفتد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

گر اسقاط اضافات است منظور یقین بیدل بس است الله الله از من‌الله و الی ‌اللهش حضرت ابوالمعانی بیدل رح

گر به این رنگ است بیدل کلفت ویرانه‌ات رحم‌ کن بر حال سیلی‌ کز بنای او گذشت حضرت ابوالمعانی بیدل رح

گر بیدل ما دهد عرض هستی به خواب عدم حیرتی دیده باشد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

گر نه بیدل سبق از مکتب مجنون دارد اینقدر چاک گریبان زکه آموخته است حضرت ابوالمعانی بیدل رح

گران شد آنقدر از گوهر نصیحت خلق که ‌گوش من چو صدف بیدل از شنیدن رفت حضرت ابوالمعانی بیدل رح

گردانده گیر بیدل اوراق نسخهٔ وهم فرصت بهار رنگست رنگ اینقدر نباشد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

گرشوم بیدل چوآتش فارغ ازدود جگر اضطراب‌دل چو اشک آورد بر مژگان مرا حضرت ابوالمعانی بیدل رح

فسردن بیدل از بیدردی‌ام نیست چو موج‌ گوهر‌م در زیر پا دل حضرت ابوالمعانی بیدل رح

غیر عزلت نیست بیدل باعث افواه خلق مرغ شهرت را خم این دام شهپر می‌شود حضرت ابوالمعانی بیدل رح

غبار عجز بودکسوت ظفر بیدل شکستگی‌، ز رهی همچو موج در بر ماست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

عمرها شد می‌زنی بیدل در دیر و حرم آه از آن روزی‌ که‌ گویندت چه زحمت می‌بری حضرت ابوالمعانی بیدل رح

عشق مختار است بیدل نیک و بد درکار نیست بی‌گناهی یوسف ما را به زندان می‌برد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

عبرت‌آباد است بیدل سیرگاه این چمن بایدت مژگان به حیرت مشتمل برداشتن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

طلسم ناز معشوقست سر تا پای من بیدل غبارم‌ گر ز جا برخاست زلف او پریشان شد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

صفای دل بهار جلوهٔ معشوق شد بیدل طلسم ناز کرد آیینه را بیرنگ گردیدن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

شیخ و برهمن همان مست خیال خودند آگهی اینجا کراست بیدل ما عالمیست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

شکستن اینقدرها نیست در رنگ خزان بیدل دربن وبرانه‌گردی کرده باشد رفتن هوشم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

شرم بیدردی عرق می‌خواهد ای بیدل مباد بی‌نمی‌ها دیده را محتاج پیشانی کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

شانه‌ها چون ‌صبح بیدل یک جهان خمیازه‌اند با دل چاک ‌که امشب طرهٔ او آشناست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

سنگ راه خود شمارد کعبه و بتخانه را هرکه چون بیدل طواف‌ گوشهٔ دلها کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

سرشت‌ما و میناگویی ازیک خاک شد بیدل که ما را دل به تن می‌خندد از خندیدن مینا حضرت ابوالمعانی بیدل رح

سر بی‌مغز لوح مشق ناخن می‌سزد بیدل توان طنبورکردن کاسهٔ از باده خالی را حضرت ابوالمعانی بیدل رح

سبکروحیست بیدل محمل انداز پروازت فسردن تا به کی با نالهٔ دردی رفاقت کن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

زین اثرها کز سعادت خفته در بال هما بر پر طاووس بایستی دکان مشتری حضرت ابوالمعانی بیدل رح

زکارگاه تجدد عیان نشد بیدل جز ایبقدرکه‌کس اینجا به انتها نرسید حضرت ابوالمعانی بیدل رح

زان پیش که احسان فلک شعله فروشد بیدل عرقی ریز به سامان تلافی حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز گفت‌وگو به غبارم نظر متن بیدل که بهر چشم ز افسانه خواب می‌بافند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز شرم عیب خود چشم از هنر برداشتم بیدل به درد خار پا داغست چون طاووس‌ گلزارم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز رنگین جلوه‌های یار بیدل رگ‌گل دسته بند حیرت ماست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز حضور غیبت‌ کامها همه راست زحمت مدّعا تو چه بیدل از همه قطع‌ کن‌که وقوع رفت و محال شد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز پیچ وتاب میانش بیان مکن بیدل به چشم مردم عالم میفکن این مو را حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ز افراط هوس ترسم بضاعت‌گم‌کنی بیدل تبسم وقف لب کن گو معاش خنده تنگ افتد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

ره جنونکدهٔ دل گرفته‌ای بیدل به پا چو آبله نتوان نمود هموارش حضرت ابوالمعانی بیدل رح

رسیده‌ام دو سه روزیست در توهم بیدل ازآن جهان که نبودم به عالمی که ندارم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

دوستان را در وداع هم عبارتها بسی است بیدل مسکین فقیر است الله الله می‌کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

دلت بی‌دماغ‌ست بیدل مباد به تعطیل‌، حکم توکل‌کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

دل چون امام سبحه اگر بفشرد قدم بیدل ه یک پیاده ره صد سوارگیر حضرت ابوالمعانی بیدل رح

دست هوسم شیفتهٔ دامن کس نیست بیدل چو نسیمم همه تن‌گرد رمیدن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

درین دبستان به سعی‌ کامل نخواندم افسون نقش‌ باطل کمالم این بس ‌که نام بیدل به خط استاد می‌نگارم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

درآن محفل‌ که لعل او تبسم می‌کند بیدل اگر پاس ادب داری نخواهی خاک بوسیدن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

در زنگ خوش است آینهٔ سوخته جانان بیدل نکشی جامهٔ ماتم ز بر داغ حضرت ابوالمعانی بیدل رح

در چه سامان است بیدل‌ کسوت مجنون من تا گریبان در خیال آید سحر در دامنم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

در آتش افکن وترک ادب مخواه ز بیدل سپند نیست که بی‌اختیار گردد و نالد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

خوبان همه تن شوخی انداز نگاهند بیدل تو نه‌ای محرم ایمای تغافل حضرت ابوالمعانی بیدل رح

خطی ز مشق یقین‌ گل نکرد از من بیدل چو حرف شبهه‌، خراشی به هر کتاب رساندم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

خاکساریهاست بیدل رونق اهل صفا می‌کند خاکستر افزون آبرو آیینه را حضرت ابوالمعانی بیدل رح

حق ادای رموز از قلم طلب بیدل که حرف دل به زبانهای لال می‌گذرد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

حرص را بیدل به نعمت سیر اگر کردم چه شد گوهر یک خرمگس من نیز در روغن زدم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

حاصل جمعیت اسباب جز عبرت نبود مفت ما بیدل‌ که مژگانی بهم آورده ایم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چون زبان خامه بیدل درکف استاد عشق باکمال نکته‌سنجی بیخبر از گفتگوست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چو نفس ز همت پر فشان من بید‌ل ز همه رسته‌‌ام به خودم فتاده ترددی نه به دوستی نه به دشمنی حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چو شمع بر نفسی چند گریه‌ کن بیدل که سو‌ختند و به رمز فنا نپیوستند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چو ابر دست به دامان اشک زن بیدل مگر به ‌گریه برآید سیاهی‌ات ز گلیم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چه جلوه‌ها که نشد فرش حیرتم بیدل صفای خانهٔ آیینه داشت همواری حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چنان‌خشکی‌ست بیدل بحرامکان‌را که‌می‌بینم غبار افشاندنی چون دامن صحرا سحابش را حضرت ابوالمعانی بیدل رح

چسان به محرمی دل رسد زکوشش بیدل نفس به خانهٔ آیینه نیز جا که ندارد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

جهان رنگ ندارد سر هلاک تو بیدل گشاد چشم چو شمعت اگر نهنگ نگردد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

جز خرده چه‌گیرد به لب بستهٔ بیدل نامحرم خاصیت شیرین سخنیها حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تیغ برکف استاده‌ست صرصر اجل بیدل همچو شمع در هر جا سر برآوردگردن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تمثال غبار من و مایید چو بیدل صد سال‌ گر آیینه زدایید همینید حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تعجیل طفل خوبان مشق خطاست بیدل لغزش به پیش دارد اشک از دویده رفتن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تجاهل سر و برگ هستی است بیدل همه گر وصالست پیغام گیرم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تا نگردید در این عرصهٔ تشویش هلاک همچو بیدل حذر ازکوشش بی باک کنید حضرت ابوالمعانی بیدل رح

تا توانی ناله‌کن بیدل‌که درکیش جنون خامشی صبح قیامت در نفس پروردن است حضرت ابوالمعانی بیدل رح

پیکرم غوطه به صد موج‌گهر زد بیدل خوش غبار هوس آن سر کو گردیدم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

پس از تأمل بسیار شد عیان بیدل که علت است تفاوتگر مطاع و مطیع حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بینوا نیست دل از جوش‌کدورت بیدل شیشه را سنگ ستم آینهٔ حسن صداست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدلم بیدل ز شرم سخت جانیها مپرس دور از آن در، خاک هم آب است اگر ماند ز من حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل‌، به‌کف خاک‌، قناعت کن و خوش باش تا گرد هوا گیر تو اورنگ برآرد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل هجوم‌گریهٔ ما را سبب مپرس بی‌مقصد است‌کوشش اشک روان ما حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل نکشیدم الم هرزه نگاهی آیینهٔ راحتکدهٔ رنگ شکستم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل نشاط این بزم از بسکه ناتمامی است چرخ از هلال دارد جام شراب نیمی حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل من و آن نظم که هر مصرع شوخش چون سرو ز آزادی غمها صله دارد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل مخوان فسانهٔ بخت سیاه من کافاق را مباد چو شب سرمه ‌دان‌ کند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ‌گل رخسار بتی خنده‌فروش است وقت‌ست که داغ دل ما تازه کند چشم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل کتاب طالع نظاره خوانده‌ایم مژگان هبوط داشت‌، تحیر صعود کرد حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل غبار آهی تا رنگ اوج گیرد از چاک سینه دارم چون صبح نردبانی حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل شررم نازتعین چه فروشد ما و سرتسلیم‌که‌عمری‌ست به‌سنگ است حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل زیارت ما روزی دو مغتنم گیر از بس که خاکساریم کیفیت قبوریم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ز معنی دل خوش بیخبر گذشتی این غنچه بود مهری بر دفتر تبسم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ز دل غبار علایق نمی‌رود سر سوده شد چو صندل واین دردسر نرفت حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ز تشنه ‌کامی حرص تو دور نیست گر بارد از سپهر فلاکت به جای فیض حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل ذخیره‌ی مژه شد بسکه روز وصل در عرض حیرت تو زبان نظاره سوخت حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل دلی ز آهن باید در این بیابان تا یک جرس توانم بار فغان کشیدن حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل درپن بیابان خلقی به عجز فرسود چون نقش‌پا قستیم ما هم به پرپا دست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل حساب وهم رها کن چه زندگی‌ست بسیار رفت از عدد عمر و کم نماند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل چو صبح صورت خمیازه بسته است از خاک ما سپهر نشیب و فراز حرص حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل چه خیالست ز ما سعی اقامت دیریست چو فرصت به ‌گذشتن همه زودیم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل چقدر تشنهٔ اخفاست معانی در نگوش خزد هرقدر از لب به‌در آید حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل تهی از خویش شدی ما و منت چیست ای صفر بر اعداد تعین نفزایی حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به‌ناله خوکن‌و خواهی‌خموش باش اینها فسانه‌ای‌ست که کوتاه می‌شود حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به یاد سرو تو در خون تپید، لیک موزون نگشت یک الف از مشق آه او حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به مزرعی‌که امل آبیار اوست بی‌برگتر ز آبلهٔ پا دمیدنست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به طوف دامن نازش چسان رسم سعی غبار نم زدهٔ پر شکسته‌ام حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به خیال مژهٔ چشم سیاهی امروز سیه مست‌تر از سایهٔ تاکم حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به جلوه‌گاه نثار تبسمش آه از ستمکشی‌که نیاورد جان به لب حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل به این طراوت اگر باشد انفعال باید جهانیان ز جبینم وضو کنند حضرت ابوالمعانی بیدل رح

بیدل این‌کم‌همتان بر عز و جاه فخرها دارند و عاری بیش نیست حضرت ابوالمعانی بیدل رح

آتش افتاده‌ست بیدل در قفای کاروان گلشن ما آنچه دارد باب‌ گلخن داشته‌ست حضرت ابوالمعانی بیدل رح